Beslenme

Makro Hesaplama: Protein, Karbonhidrat ve Yağı Doğru Böl

Özet

  • Sıra: BMR → TDEE → hedef kalori → protein & yağ (g/kg) → kalan karbonhidrat
  • Protein: 1.6–2.2 g/kg · Yağ: 0.8–1 g/kg · Karbonhidrat: kalan kalori
  • Kalori değerleri: Protein 4 kcal/g · Karbonhidrat 4 kcal/g · Yağ 9 kcal/g
  • Pratik: Türk mutfağı için yemek fotoğrafından makro tahmini ile takip kolaylaşır

1) Makro nedir, neden hesaplanır?

“Makro” kelimesi makro besinlerin (protein, karbonhidrat, yağ) kısaltmasıdır. Kalori sayımı “ne kadar” yediğini söyler; makro hesaplama ise “neyi ne kadar” yediğini gösterir. Aynı kalorideki iki günün biri kas korurken diğeri kas kaybettirebilir — fark, makro dağılımındadır. Bu yüzden ciddi kilo verme, kas kazanma veya formu koruma hedeflerinde sadece kalori değil, makrolar da takip edilir.

2) Adım adım makro hesaplama

Adım 1 — BMR (bazal metabolizma)

Vücudun dinlenirken harcadığı enerji. Bilimsel olarak en güvenilir formüllerden biri Mifflin-St Jeor’dur:

Erkek: BMR = 10 × kilo(kg) + 6.25 × boy(cm) − 5 × yaş + 5
Kadın: BMR = 10 × kilo(kg) + 6.25 × boy(cm) − 5 × yaş − 161

Adım 2 — TDEE (günlük toplam enerji)

BMR’yi aktivite seviyene göre çarp:

Aktivite seviyesiKatsayı
Hareketsiz (masa başı)1.2
Hafif aktif (haftada 1–3 gün)1.375
Orta aktif (haftada 3–5 gün)1.55
Çok aktif (haftada 6–7 gün)1.725

Adım 3 — Hedefe göre kalori ayarı

HedefAyar
Yağ yakma (cut)TDEE − %15 ila %20
Formu korumaTDEE (aynı)
Kas kazanma (lean bulk)TDEE + %5 ila %10

Adım 4 — Makroları belirle

Önce protein ve yağı vücut ağırlığına göre gram cinsinden sabitle, kalan kaloriyi karbonhidrata bırak:

  • Protein: 1.6–2.2 g/kg (kas korumak/geliştirmek için kritik) → her gram 4 kcal
  • Yağ: 0.8–1 g/kg (hormonlar için gerekli) → her gram 9 kcal
  • Karbonhidrat: Kalan kalori ÷ 4 → antrenman yakıtı

3) Örnek: 70 kg, 168 cm, 30 yaş kadın, orta aktif, yağ yakma

AdımHesapSonuç
BMR10×70 + 6.25×168 − 5×30 − 161≈ 1.439 kcal
TDEE1.439 × 1.55≈ 2.230 kcal
Hedef (−%18)2.230 × 0.82≈ 1.830 kcal
Protein70 × 2 g = 140 g → 140×4560 kcal
Yağ70 × 0.9 g = 63 g → 63×9567 kcal
Karbonhidrat(1.830 − 560 − 567) ÷ 4≈ 176 g

Günlük hedef: 1.830 kcal · 140 g protein · 176 g karbonhidrat · 63 g yağ. KeplerFit’ın kalori ihtiyacı hesaplama ve BMI hesaplama araçları bu adımları senin için otomatik yapar.

4) Türk mutfağında makro takibi

Çoğu yabancı uygulama mantı, döner, lahmacun, mercimek çorbası gibi yemekleri tanımaz; bu da Türkiye’de makro takibini zorlaştırır. KeplerFit yemek fotoğrafından Türk yemeklerini tanıyıp kalori ve makro tahmini yapar. Daha fazla örnek için Türk mutfağı kalori örnekleri ve keto makro rehberi yazılarına bakabilirsin.

İpucu: Makroları ilk hafta gram gram tutturmaya çalışma. Önce proteini ve toplam kaloriyi hedefe yaklaştır; karbonhidrat ile yağ dengesini sonra ince ayar yap. Süreklilik mükemmeliyetten önemlidir.

Makroların İşe Yaraması İçin: Ekipmansız Kuvvet Devresi

Doğru protein + bu hareketler = kasını koru, yağ yak. Her hareketi 3 set uygula.

🏠 Tüm Vücut Kuvvet (ev)

Kas koruyan bileşik hareketler. Set arası 45–60 sn dinlen.

Squat3×12
Şınav3×10
Lunge3×10
Glute Köprü3×15
Dead Bug3×10
Jumping Jack3×45 sn

Sık Sorulan Sorular

Makro hesaplama nasıl yapılır?

BMR → TDEE → hedef kalori → protein ve yağı g/kg ile sabitle → kalan kaloriyi karbonhidrata ayır. Yukarıdaki örnek tüm adımları gösteriyor.

Protein, karbonhidrat, yağ oranı kaç olmalı?

Tek doğru oran yoktur. Tipik başlangıç %30/%40/%30’dur ama doğrusu protein ve yağı gram olarak sabitleyip kalanı karbonhidrata bırakmaktır.

1 g makro kaç kalori?

Protein 4, karbonhidrat 4, yağ 9 kcal.

Bülten

Yeni Bilimsel İçeriklerden İlk Sen Haberdar Ol

Yeni egzersiz rehberleri, beslenme planları ve KeplerFit güncellemeleri. Spam yok, istediğin zaman çıkabilirsin.